Terugkeerbeleid

Europese overheden, ook de Nederlandse, behandelen illegale vreemdelingen en afgewezen asielzoekers soms alsof ze misdadigers zijn. Ze worden lang gevangen gezet of uitgezet naar het verkeerde land. GroenLinks ijvert voor een humaan en zorgvuldig terugkeerbeleid.

	Dit artikel is onderdeel van het dossier Migratie en asiel
	Dossierhouder: Judith Sargentini

In 2008 namen het Europees Parlement en de Raad van Ministers een wet aan over de terugkeer van migranten zonder verblijfspapieren. Deze ‘terugkeerrichtlijn’ bevat een aantal belangrijke waarborgen, zoals het recht op juridische bijstand en het recht op beroep tegen een besluit tot uitzetting.

De richtlijn stelt een limiet aan vreemdelingendetentie, namelijk anderhalf jaar. Daar zal ook Nederland zich aan moeten houden. Tot nu toe kent ons land geen maximumtermijn voor het opsluiten van vreemdelingen.

Toch stemde GroenLinks tegen de terugkeerrichtlijn. Deze gaat er ten onrechte vanuit dat het zin heeft om illegale vreemdelingen lang op te sluiten. Hoe langer de detentie duurt, hoe onwaarschijnlijker het wordt dat iemand echt wordt uitgezet, zo blijkt in de praktijk.

Als mensen niet kunnen worden uitgezet, is dat vaak omdat ze de benodigde documenten niet krijgen van hun land van herkomst. Ook in dit geval worden vreemdelingen vastgezet, terwijl zij er zelf niets aan kunnen doen dat ze niet terug kunnen naar eigen land. Nog erger is dat ook kinderen mogen worden opgesloten volgens de terugkeerrichtlijn.

De wet biedt EU-landen de mogelijkheid om vreemdelingen terug te sturen naar een land waar ze doorheen zijn gereisd. Een Congolees mag tegen zijn zin wordt teruggestuurd naar Marokko, wanneer het lastig is om de juiste Congolese papieren te krijgen. Ook al kent hij niemand in Marokko, spreekt hij de taal niet en belandt hij ook daar in detentie of in de illegaliteit.

GroenLinks blijft zich zowel in het Europees Parlement als in de Tweede Kamer sterk maken voor een forse beperking van de maximale detentieduur. Opvang, niet opsluiting, moet het uitgangspunt zijn in de omgang met mensen zonder papieren. Illegaal verblijf is geen misdaad.

De EU zet ontwikkelingslanden onder druk om hun eigen onderdanen terug te nemen. Maar economische sancties werken meestal niet. Het is veel beter om afspraken te maken over hulp, zodat vreemdelingen die terug moeten naar hun eigen land daar ook een toekomst krijgen.